Click here to read this article in English.
เรากำหนดนิยามของหุ้นตัวใดตัวหนึ่งเป็นหุ้นที่ “ไม่มีบทวิเคราะห์” ว่าเป็นหุ้นที่มีนักวิเคราะห์ติดตามและจัดทำบทวิเคราะห์น้อยกว่า 3 ราย โดยขอบเขตของการจัดทำบทวิเคราะห์ในที่นี้ หมายถึงการที่นักวิเคราะห์ได้ให้คำแนะนำการลงทุน ประเมินราคาเป้าหมาย จัดทำประมาณการทางการเงิน และได้เผยแพร่รายงานเกี่ยวกับบริษัทดังกล่าวในช่วงระยะเวลา 6 เดือนที่ผ่านมา (ไม่รวมบทวิเคราะห์หุ้น IPO)
การจัดทำบทวิเคราะห์ที่ไม่ต่อเนื่อง โดยมีนักวิเคราะห์จัดทำบทวิเคราะห์เพียง 1 หรือ 2 ราย และไม่มีการเผยแพร่รายงานฉบับใหม่ในช่วง 6 เดือนที่ผ่านมา อาจส่งผลให้ข้อมูลดังกล่าวมีความล้าสมัยและ/หรือเกิดความเอนเอียงได้ ด้วยเหตุนี้ งานวิจัยทางวิชาการโดยส่วนใหญ่มักกำหนดเงื่อนไขให้ต้องมีนักวิเคราะห์จัดทำบทวิเคราะห์อย่างน้อย 3 ราย เนื่องจากจำนวนนักวิเคราะห์ที่น้อยกว่าเกณฑ์ดังกล่าวอาจส่งผลให้ค่าประมาณการมีความคลาดเคลื่อนสูง
ทั้งนี้ เราจะไม่นับรวมบทวิเคราะห์ของเราเอง แต่จะนับเฉพาะบทวิเคราะห์ที่จัดทำโดยบริษัทหลักทรัพย์ หรือสถาบันวิจัยการลงทุนแห่งอื่นเท่านั้น เมื่อหุ้นตัวใดมีจำนวนนักวิเคราะห์เข้ามาจัดทำบทวิเคราะห์เพิ่มขึ้นจาก 2 ราย เป็น 3 ราย หุ้นดังกล่าวจะขาดคุณสมบัติในการอยู่ใน 50 อันดับหุ้นไทยที่ไม่มีบทวิเคราะห์ของเราทันที และจะถูกถอดออกจากรายชื่อ 50 อันดับในรอบการปรับปรุงข้อมูลครั้งถัดไป แม้ว่าหุ้นตัวนั้นจะยังคงมีความน่าสนใจด้านการลงทุนมากเพียงใดก็ตาม
นิยามของหุ้นที่ “ไม่มีบทวิเคราะห์” ตามหลักงานวิจัยทางวิชาการคืออะไร
คำว่า “หุ้นที่มีบทวิเคราะห์น้อย” มักหมายถึงหุ้นที่มีนักวิเคราะห์ติดตามและจัดทำบทวิเคราะห์น้อยกว่า 3 ถึง 5 ราย เนื่องจากจำนวนที่น้อยเกินไปจะทำให้ค่าประมาณการมีความคลาดเคลื่อนสูง โดยนิยามนี้มักถูกนำไปใช้ในงานวิจัยด้านการจัดกลุ่มและหลักทรัพย์ที่ถูกละเลย เช่น งานของ Arbel & Strebel, 1983; Cevheroğlu-Açar และคณะ (2022) ในงานวิจัยในอดีต Clement & Tse (2003) ได้เลือกใช้ข้อมูลของบริษัทที่มีนักวิเคราะห์ติดตามและจัดทำบทวิเคราะห์อย่างน้อย 2 ราย อย่างไรก็ตาม แนวทางที่พบได้บ่อยกว่าในงานวิจัยที่ผ่านมา คือการอ้างอิงค่าเฉลี่ยประมาณการของนักวิเคราะห์สำหรับบริษัทที่มีนักวิเคราะห์ติดตามอย่างน้อย 3 รายขึ้นไป ดังเช่นในงานวิจัยของ Coën และคณะ (2005) ซึ่งต่อมาได้นำวิธีการนี้ไปใช้อีกครั้งในงานของ Coën & Desfleurs (2008)
ในวิทยานิพนธ์ของ Dr. Andrew Stotz ท่านได้กำหนดเกณฑ์ว่าหุ้นที่จะถือเป็นหุ้นที่มีบทวิเคราะห์ได้นั้น จะต้องมีคำแนะนำการลงทุนจากนักวิเคราะห์อย่างน้อย 3 ราย ทั้งนี้ เพื่อให้ได้ค่าเฉลี่ยประมาณการที่น่าเชื่อถือ ท่านจึงจัดให้หุ้นที่มีคำแนะนำจากนักวิเคราะห์น้อยกว่า 3 รายอยู่ในกลุ่มหุ้นที่ไม่มีบทวิเคราะห์หรือ หุ้นที่มีบทวิเคราะห์น้อย และได้ตัดหุ้นเหล่านี้ออกจากการศึกษาเพื่อลดความเอนเอียง และรักษาเสถียรภาพของข้อมูล (Stotz, 2017)
เรากำหนดนิยามว่าหุ้นที่ “ไม่มีบทวิเคราะห์” หากมีนักวิเคราะห์ติดตามและจัดทำบทวิเคราะห์น้อยกว่า 3 ราย อย่างไรก็ตาม ไม่ใช่ว่าหุ้นไทยที่ไม่มีบทวิเคราะห์ทุกตัวจะผ่านเกณฑ์การคัดเลือกของเรา คลิกที่นี่เพื่ออ่านรายละเอียดเพิ่มเติมเกี่ยวกับเกณฑ์อื่นๆ